Honden: Alles over dekken, fokken en voortplanting

26 May 2012

Fokken en leeftijd

De belangrijkste overweging bij een besluit om 2 honden te laten paren, is de leeftijd van de honden. Het is geen goed idee om een teef te laten dekken als deze nog te jong is, het zelfde geldt ook voor reuen. Honden zijn al in staat om te paren rond vijf maanden oud. Maar elke hond van vijf maanden is te jong om te worden gebruikt als dekreu of fokteef. Net als mensen zijn ze nog steeds geestelijk en lichamelijk onvolwassen. Er is een grote kans dat een teefje dan nog te jong is om voor een nestje te zorgen zoals dat zou moeten. Dit kan leiden tot pups die verwaarloosd worden.

Het verstandigst is om te wachten tot een teef volwassen en uitgegroeid is alvorens de dekking te laten plaatsvinden. Het is raadzaam voor hondenbezitters om zich aan deze richtlijnen te houden:

Grote rassen: vanaf 18 tot 24 maanden oud
Medium rassen: vanaf 15 tot 18 maanden oud
Kleine rassen: vanaf 12 tot 18 maanden oud

Afhankelijk van de gezondheid en vruchtbaarheid kan een reu gebruikt worden als dekreu tot een maximale leeftijd van tien jaar. Een teef kan worden gebruikt voor de fok tot ze vijf jaar oud is. Het is niet raadzaam om honden dekking te laten plaatsvinden zodra deze leeftijden bereikt zijn.

Voorbereiding

Het is belangrijk om eerst goed alle voor en nadelen tegen elkaar af te wegen voordat er besloten wordt om een hond te laten dekken. Ga langs de dierenarts voor een controle en voor meer informatie over fokken. Je moet goed op hoogte zijn van alle verantwoordelijkheden en van de noodzakelijke kennis. Wanneer je besluit om er mee door te gaan moet het volgende in orde zijn.

Een teef moet het juiste gewicht voor haar leeftijd en grootte zijn. Een teefje dat te dun is zal niet de middelen hebben om een nest goed te voeden en te verzorgen. Een hond die te zwaar is heeft meer kans op problemen tijdens de zwangerschap en de bevalling. Een gezonde hond bespaart je een hoop dierenarts kosten.

De reu en de teef moeten allebei gezond zijn. Laat dit vaststellen bij de dierenarts. Ga ook na of er een kans bestaat op het doorgeven van erfelijke afwijkingen.

Ontworm de teef voor ze gedekt wordt. Het is sterk af te raden dit tijdens de dracht te doen. De pups moeten op een leeftijd van 2, 4, 6 en 8 weken ontwormd worden. Herhaal dan ook de behandeling bij de moeder. Overleg met de dierenarts voor welke vaccinaties de teef in aanmerking komt en laat haar inenten vóórdat ze loops wordt.

Voor dat de dekking plaatsvindt is het van belang dat beide honden schoon zijn en dat langere haren rond de vulva en de penis zijn kortgeknipt. Dit zal zorgen voor een makkelijk toegang zonder belemmeringen.

Als een teef voor het eerst gedekt wordt is het van belang om een ervaren dekreu te kiezen. Teven kunnen namelijk (ook al zijn ze dekrijp) soms flink uithalen naar een reu. Een jonge reu zou hierdoor zijn eerste dekpoging wel eens kunnen staken.

Dekrijp

Normaal gesproken duurt een cyclus bij een teef 21 dagen. Tijdens de eerste 9 dagen vloeit ze, vervolgens is ze 9 dagen willig (vaak is de teef tussen de 10e en 14e dag vruchtbaar), daarna vloeit ze nog een paar dagen na. In de praktijk kan dit erg wisselen. Het kan voorkomen dat sommige teven al na de vijfde dag dekrijp zijn of zelfs na 20 dagen. De leeftijd kan hier ook een rol in spelen. Oudere teven zijn vaak later dekrijp. Enkel gedurende deze vruchtbare periode zal de teef dekking toestaan. Tegenwoordig is het mogelijk om via een simpele bloedtest het ideale dektijdstip vast te stellen. Met deze test wordt het gehalte aan progesteron (zwangerschapshormoon) in het bloed bepaald.

De Dekking

Het is gebruikelijk om de teef naar de reu te brengen om gedekt te worden. Een teef kan namelijk agressiever zijn op eigen terrein. Ook de reu zal in zijn eigen omgeving meer ontspannen zijn. Als de teef onrust en agressie toont in het verstandig om haar een muilkorf om te doen. Als baas is het van belang om rustig te blijven en niet constant met de honden bezig te zijn. De dekking kan het beste op de natuurlijk manier plaats vinden, bij voorkeur buiten waar er genoeg ruimte is om te spelen, te rennen en waar de teef kan plassen.

Vervolgens begint het paringsspel, de honden spelen wat, snuffelen aan elkaar en de reu zal veel likken en ruiken aan de teef. Bij een ervaren reu en een hele gewillige teef kan het voorspel heel snel gaan. De reu zal zijn nog niet gezwollen penis in de vagina inbrengen, dit kan een pijnlijk moment zijn voor de teef. Soms kan het nodig zijn om de teef op dit moment even vast te houden. Zodra de penis is ingebracht, begint het stoten en komt een erectie tot stand. Als de reu stil hangt is de dekking gelukt waarna de twee honden aan elkaar vast zitten. De reu draait vervolgens zijn achterpoot over de teef en blijft gedurende 10 to 50 minuten gekoppeld staan. Het is verstandig om de honden dan goed in de gaten te houden en eventueel vast te houden om te voorkomen dat ze in allerlei rare posities gaan staan. Tijdens de koppeling verlopen er contracties over de vagina die het sperma richting de baarmoeder stuurt. Scheid de dieren niet, want dit is een natuurlijk onderdeel van het paren bij honden. Eenmaal los, moeten de honden gescheiden worden om tot rust te komen.

De Dracht/zwangerschap

Een teef is gemiddeld 63 dagen zwanger, maar het kan schommelen tussen de 56 en 70 dagen. Pas na ongeveer 5 of zes weken na de dekking zal er een verandering in uiterlijk en gedrag plaatsvinden. Rond de zevende of achtste week zullen de melkklieren en de buik zichtbaar groter zijn. Tijdens de zwangerschap mag de teef gewoon bewegen, pas tegen het einde is het verstandig om wat rustiger aan te doen (geen traplopen, enz.) De teef hoeft ook geen speciaal voer te krijgen, een goede kwaliteit hondenvoer zal voldoende voedingsstoffen bevatten voor drachtige teven. In de laatste drie weken van de zwangerschap zal ze wel meer voer nodig hebben, geef haar vaker te eten inplaats van 1 of twee keer per dag. Rond de vierde week is het raadzaam om langs de dierenarts te gaan voor een controle en voor het bevestigen van de dracht. De teef kan dan ook direct ontwormd en gevaccineerd worden.

Voorbereiding op de geboorte

Voor een vlotte bevalling is het belangrijk dat de teef al gewend is aan de geplande plek voor de bevalling, dit kan een werpkist of een speciaal kraambed zijn. De ruimte moet groot genoeg zijn voor de hond om zich gemakkelijk in te bewegen zonder dat ze op de pups gaat staan. Rust is essentieel, zet de werpkist daarom op een rustige en tochtvrije plek die goed afgescheiden is van eventuele andere honden.

Voor meer informatie over de bevalling en de nazorg kun je het beste bij je dierenarts terecht. Hij of zij is op de hoogte van hoe de zwangerschap is verlopen en kan je hier het best in begeleiden. Soms kan het namelijk ook noodzakelijk zijn dat de dierenarts bij de bevalling betrokken wordt om de pups te controleren en de teef een injectie te geven om de baarmoeder te laten samentrekken

Dit artikel is bedoelt voor mensen die spelen met de gedachte om hun hond te laten dekken en om hen een idee te geven wat het allemaal in houdt. Informatie en advies inwinnen van je dierenarts is uiteraard de eerste stap.